Kennisbank
AI-geletterdheid certificaat: volstaat dat als bewijs?
Door Bob Biesemans · gepubliceerd op
Veel aanbieders verkopen een certificaat AI-geletterdheid. Wat bewijst zo'n certificaat echt voor artikel 4 van de AI Act, en wat leg je beter vast als kmo?
Kort antwoord
Er bestaat geen wettelijk certificaat AI-geletterdheid. Een certificaat toont dat iemand een opleiding afrondde, niet dat hij AI veilig gebruikt in zijn werk. Sterker bewijs voor artikel 4 is een meting met taken uit het eigen werk, een gerichte les en een tweede meting die toont wat er veranderde.
Er bestaat geen wettelijk certificaat
De AI Act kent geen officieel certificaat AI-geletterdheid en geen erkende opleiding die je moet volgen. Artikel 4 vraagt dat organisaties maatregelen nemen om de AI-geletterdheid van hun personeel te verbeteren, afgestemd op wat mensen doen en weten. Sinds de Digital Omnibus, Verordening (EU) 2026/1744, staat er uitdrukkelijk bij dat geen bepaald niveau per persoon gegarandeerd moet worden.
Een certificaat van een opleider is dus een bewijs dat iemand een module afrondde. Het is geen stempel van de overheid en het zegt niet of die persoon AI in zijn werk veilig gebruikt.
Wat een certificaat wel en niet toont
Wel: wie welke opleiding volgde, wanneer, en dat er een kennisquiz geslaagd werd. Dat is nuttig voor je register.
Niet: of een medewerker een AI-antwoord nakijkt voor hij het doorstuurt, of hij weet welke klantgegevens niet in een chatbot horen, en of er na de opleiding iets veranderde. Juist daar ontstaan de fouten op de werkvloer.
Sterker bewijs: meten, leren, opnieuw meten
Wie wil tonen dat zijn maatregelen werken, legt drie dingen vast: een eerste meting met taken uit het eigen werk, de gerichte les of opleiding die daarop volgde, en een tweede meting met andere taken van hetzelfde niveau. Het verschil tussen beide metingen is concreet bewijs dat de maatregel iets deed.
Een certificaat mag daar gerust bij. Het wordt sterker als het naast een meting staat in plaats van in de plaats ervan.
Wat je in je dossier zet
Welke AI-tools in gebruik zijn en voor welke taken. Per afdeling: de meting, de opleiding of les, de datum en de hertest. De afspraken over gegevens en controle. Wie verantwoordelijk is en wanneer je het herhaalt. Het gratis dossiersjabloon helpt je dat op één pagina bij te houden. Dit is algemene informatie, geen juridisch advies.
Veelgestelde vragen
Is een certificaat AI-geletterdheid verplicht?
Nee. De AI Act vraagt maatregelen voor AI-geletterdheid, geen certificaat en geen bepaalde opleiding. Sinds de Digital Omnibus hoeft ook geen bepaald niveau per persoon gegarandeerd te worden.
Heeft een certificaat dan geen waarde?
Het is nuttig in je register als bewijs dat een opleiding gevolgd werd. Het weegt zwaarder naast een meting die toont wat medewerkers in de praktijk doen.
Wat bewijst het best dat mijn maatregelen werken?
Een voor- en nameting met taken uit het eigen werk, met daartussen een gerichte opleiding, en alles met datum vastgelegd in één dossier.